Vrijheid bij onderhandelen

(Mr. Edwin van Jaarsveld)

Partijen die een koopovereenkomst wensen aan te gaan, zullen hierover eerst het nodige onderhandelen. Vraag is in hoeverre partijen in die onderhandelingsfase ‘vrij’ zijn in hun doen en laten

Een overeenkomst komt tot stand door een aanbod, gevolgd door een aanvaarding van dat aanbod. De koop van een bedrijf is een belangrijke gebeurtenis, zodat aan het sluiten – of eventueel afketsen – van de overeenkomst een behoorlijke periode van onderhandelen vooraf zal gaan. Deze periode wordt de precontractuele fase genoemd.

In beginsel geldt in deze precontractuele fase het beginsel van contractsvrijheid. Of men met iemand een contract wil sluiten en wat dan de inhoud daarvan zal zijn, staat in beginsel vrij. In de afgelopen jaren is dit beginsel echter meer en meer ingeperkt. Steeds meer dienen partijen rekening te houden met elkaars belangen. Dit uit zich onder meer in het volgende.

Er bestaat in de precontractuele fase voor beide partijen een informatieplicht. De ene partij dient geen informatie achter te houden die voor de andere partij van wezenlijk belang is. Zo dient de verkoper van een bedrijf(sterrein) de kandidaat koper in te lichten over de verontreiniging van het bedrijfsterrein. Laat de verkoper dit na , dan kan de niet correct ingelichte partij later de verkoopovereenkomst laten ontbinden op grond van dwaling.

Het feit dat partijen in de precontractuele fase rekening moeten houden met elkaars belangen kan er zelfs toe leiden dat er geen vrijheid meer bestaat de onderhandelingen af te breken. In het algemeen geldt dat hoe verder de onderhandelingen zijn gevorderd, hoe moeilijker het is de onderhandelingen af te breken.

Indien partijen bijvoorbeeld zo ver gevorderd zijn in de onderhandelingen dat er nog slechts op details overeenstemming moet worden bereikt, kan het afbreken van de onderhandelingen door de ene partij onrechtmatig zijn tegenover de andere partij. Dit kan tot gevolg hebben dat de afbrekende partij door de rechter wordt verplicht de onderhandelingen voort te zetten of de gederfde winst van die ander te vergoeden.

Afbreken van minder ver gevorderde onderhandelingen kan leiden tot een vergoedingsplicht van de afbrekende partij van gemaakte kosten.

Al met al kan worden gesteld dat de vrijheid van onderhandelen wordt beperkt door de gerechtvaardigde belangen van de ander. Hou daar rekening mee bij het onderhandelen.

Recht & Raad Juristen
Mr. Edwin van Jaarsveld
Anna v.d. Vondelstraat 15
1056 GX Amsterdam
Telefoon: 020-6890863
Fax: 020-6120731
E-mail: info@recht-raad.nl